Premier w Wieluniu: Rok szkolny 2026/27 ma być czasem szacunku i pamięci

Inauguracja w cieniu historii

W środę, 1 września 2026 roku, w Zespole Szkół nr 1 w Wieluniu odbyła się uroczysta inauguracja roku szkolnego 2026/27. To miejsce nie zostało wybrane przypadkowo – 87 lat wcześniej, o świcie, niemieckie bombowce zaatakowały uśpione miasto, zadając pierwszy cios II wojny światowej. Premier Donald Tusk, wraz z uczniami i nauczycielami, uczcił pamięć ofiar tamtych wydarzeń, zapalając znicz pod pomnikiem września 1939 roku. W swoim wystąpieniu podkreślił, że rozpoczęcie roku szkolnego to moment łączący radość z nowymi możliwościami oraz refleksję nad tragiczną lekcją historii.

Wieluń, zniszczony w 90 procentach, stał się symbolem bezbronności cywilów wobec wojennego szaleństwa. Atak na miasto pochłonął co najmniej 1200 ofiar, a wśród nich wiele kobiet i dzieci. Premier przypomniał, że to właśnie tutaj, bardziej niż gdziekolwiek indziej, widać, do czego prowadzi nienawiść i pogarda. – „Ważne jest, aby wszędzie na świecie, tak jak jest tutaj w Wieluniu, pamiętać o tym, co do tej wojny doprowadziło, jak straszliwym nieszczęściem jest wojna i jak wielkim zadaniem każdego pokolenia jest wojny uniknąć” – powiedział szef rządu.

Moralny kompas dla młodych pokoleń

Premier Donald Tusk zwrócił się bezpośrednio do uczniów, podkreślając, że pamięć o wojnie nie może być jedynie suchą wiedzą historyczną. – „Dzisiaj, 1 września, w każdej polskiej szkole powinniśmy pamiętać, że nienawiść, pogarda, przemoc, agresja prowadzą wyłącznie do zła. To, w jaki sposób traktujecie swoich rówieśników, to, jak reagujecie na przemoc, na agresywną głupotę ma wielkie znaczenie” – mówił. Jego zdaniem to właśnie codzienne postawy młodych ludzi kształtują przyszłość kraju – bezpieczeństwo i wolność Polski zależą od tego, czy kolejne pokolenia potrafią odróżniać dobro od zła.

Szef rządu zaapelował o wzajemny szacunek i odwagę w obronie słabszych. – „Bardzo Was proszę, szanujcie się nawzajem, respektujcie swoje opinie, szanujcie nauczycieli, kłóćcie się z nimi, kiedy czujecie, że macie rację. Pomyślcie przynajmniej raz w tygodniu o tych, którzy potrzebują Waszej pomocy i postarajcie się im pomóc. To jest najpiękniejsza lekcja wychowania obywatelskiego” – zakończył swoje wystąpienie.

Lokalny kontekst: Skarżysko-Kamienna pamięta

Choć inauguracja odbyła się w Wieluniu, przesłanie premiera rezonuje także w Skarżysku-Kamiennej. Nasze miasto, położone w sercu województwa świętokrzyskiego, również doświadczyło okrucieństw wojny – podczas okupacji działała tu tajna organizacja harcerska „Orlęta”, a okoliczne lasy były świadkami egzekucji. Dla mieszkańców Skarżyska pamięć o przeszłości to nie abstrakcja, ale część lokalnej tożsamości. Wiele szkół w regionie organizuje coroczne uroczystości pod pomnikami, a lekcje historii często przenoszą się na cmentarze wojenne. W kontekście dzisiejszego apelu premiera, lokalne placówki – takie jak Zespół Szkół Technicznych czy Liceum Ogólnokształcące im. Juliusza Słowackiego – stają przed wyzwaniem nie tylko nauczania faktów, ale przede wszystkim budowania postaw obywatelskich.

W obliczu rosnącej liczby aktów przemocy w polskich szkołach, również w naszym regionie, słowa premiera nabierają szczególnej wagi. Nauczyciele z Skarżyska-Kamiennej coraz częściej zwracają uwagę na potrzebę edukacji medialnej i treningu empatii. – „Odpowiedzialność zaczyna się od codziennych postaw – wzajemnego szacunku, respektowania odmiennych opinii, reagowania na przemoc oraz pomocy słabszym” – przypominał Tusk. To uniwersalne przesłanie, które w Skarżysku może znaleźć praktyczny wymiar w szkolnych wolontariatach, akcjach antydyskryminacyjnych czy programach mentoringowych.

Kluczowe fakty i liczby

• 1 września 2026 roku – inauguracja roku szkolnego w Zespole Szkół nr 1 w Wieluniu
• 87 lat od wybuchu II wojny światowej i niemieckiego nalotu na Wieluń
• 1200 ofiar – minimalna liczba zabitych w wyniku bombardowania miasta
• 90 procent centrum Wielunia zostało zniszczone w wyniku ataku
• Donald Tusk – Prezes Rady Ministrów, zapalił znicz pod pomnikiem ofiar i rozmawiał ze świadkami bombardowania – Panią Anielą i Panem Eugeniuszem

Znaczenie dla całego kraju

Wystąpienie premiera w Wieluniu to nie tylko okolicznościowe przemówienie, ale sygnał dotyczący priorytetów polityki edukacyjnej państwa. W czasach, gdy narracje historyczne bywają instrumentalizowane, a w sieci szerzy się mowa nienawiści, jasny apel o szacunek i walkę z pogardą może być wskazówką dla kuratoriów i dyrektorów szkół. Eksperci od edukacji obywatelskiej zwracają uwagę, że takie deklaracje powinny iść w parze z konkretnymi programami – np. zajęciami z mediacji rówieśniczej czy szkoleniami dla nauczycieli z zakresu reagowania na przemoc.

Dla młodych ludzi, którzy nie doświadczyli wojny, pamięć o niej może być abstrakcyjna. Dlatego tak ważne jest, aby – jak podkreślał Tusk – pamięć stała się moralnym kompasem. Oznacza to nie tylko znajomość dat i faktów, ale umiejętność wyciągania wniosków na dziś. W praktyce może to oznaczać większą odwagę w obronie kolegów z mniejszości, sprzeciw wobec hejtu w internecie czy gotowość do pomocy słabszym. To właśnie te codzienne wybory, zdaniem premiera, decydują o tym, czy Polska pozostanie krajem wolnym i bezpiecznym.